Sau ba năm làm quản lý mảng kinh doanh - bán hàng tại một công ty bất động sản ở Hà Nội, chị Khánh Ly, 39 tuổi, quyết định nghỉ việc. Chị chấp nhận giảm thu nhập, tìm doanh nghiệp có chế độ nghỉ hai ngày cuối tuần hoặc làm việc từ xa vào thứ bảy. Quyết định không xuất phát từ áp lực tài chính hay mong muốn vị trí tốt hơn, chị chỉ muốn có thêm thời gian cho gia đình, chăm sóc hai con.

Ở công ty cũ, nữ quản lý làm việc sáu ngày mỗi tuần, nghỉ chủ nhật nhưng vẫn thường xuyên xử lý công việc ngoài giờ. Với một ngày nghỉ, chị khó thu xếp những chuyến du lịch ngắn ngày quanh Hà Nội hay về quê ở Phú Thọ cho gia đình bốn người. Lựa chọn phổ biến của chị là đưa con ra quán cà phê gần nhà hoặc vào hiệu sách, muốn đi xa và dài hơn phải xin nghỉ phép.

"Không được nghỉ thứ bảy bí bách lắm, chỉ một ngày chủ nhật không đủ thời gian để làm gì", chị nói, không muốn bỏ lỡ khoảnh khắc lớn lên của hai đứa trẻ cuối tiểu học, đầu phổ thông - độ tuổi nhiều biến đổi cần sự để ý của người mẹ.

Những ô cửa sổ sáng đèn lúc 20h tại một tòa nhà văn phòng ở Cầu Giấy, tháng 5/2026. Ảnh: Hồng Chiêu

Biết nghỉ trọn hay ngày cuối tuần là điều xa xỉ ở nhiều doanh nghiệp, chị Ly ưu tiên tìm kiếm môi trường làm việc linh hoạt, chấp nhận kết nối trực tuyến ngoài giờ miễn là không phải lên văn phòng vào ngày thứ bảy. Công việc vẫn có thể giải quyết trên máy tính lúc gia đình về quê hay đưa con đi chơi.

Một năm trước, Cẩm - nhân viên tổ chức sự kiện tại Hà Nội, cũng nghỉ việc sau thời gian dài gần như không có cuối tuần. Công ty áp dụng chế độ chấm công 8h30 đến 12h trưa thứ bảy, nhưng thực tế công việc thường kéo dài đến hết ngày. Tin nhắn trao đổi, hỏi tiến độ kế hoạch vẫn xuất hiện liên tục ngoài giờ hành chính.

Cô gần như kiêm nhiệm nhiều vai trò cùng lúc, từ lập kế hoạch, lên danh sách khách mời đến viết nội dung quảng cáo và quản trị fanpage. Để đáp ứng hạn chót, nữ nhân viên đều đặn "tăng ca" cuối tuần bằng cách ôm máy tính ra quán cà phê làm việc. Khối lượng công việc tăng lên nhưng thu nhập không thay đổi. Cô từng đề xuất quản lý xem lại mức lương khi đã nhận gần gấp đôi khối lượng công việc, song đề xuất không được đáp ứng với lý do kinh tế khó khăn.

Sự kiện diễn ra chủ yếu cuối tuần khiến Cẩm gần như không có thời gian nghỉ ngơi hay về thăm nhà. Mỗi chủ nhật hiếm hoi được nghỉ, nữ nhân viên văn phòng tắt báo thức, ngủ bù. "Một lần tôi đã xin phép đưa mẹ đi viện, sếp vẫn nhắn tin yêu cầu sáng hôm sau phải hoàn thành kế hoạch sự kiện. Đó là lúc tôi quyết định mình nên dừng lại", cô kể.

Sau một tháng nghỉ ngơi để hồi phục năng lượng, cô chuyển sang làm nội dung cho một chuyên trang bất động sản. Thu nhập giảm khoảng 20%, đi làm xa hơn gần hai cây số, đổi lại ngày thứ bảy không phải lên văn phòng chấm công. Đôi lúc cuối tuần, cô mang theo máy tính xử lý việc phát sinh hoặc nhận việc ngoài để bổ sung thu nhập bị hụt.

Những ứng dụng công nghệ có thể đẩy người lao động vào vòng xoáy công việc không hồi kết. Ảnh: Bảo Lâm

Những lựa chọn như trên chưa phải số đông trên thị trường, song phản ánh xu hướng ngày càng rõ nét người lao động không chỉ tìm kiếm mức lương cao mà ngày càng coi trọng thời gian nghỉ ngơi, cân bằng công việc với đời sống riêng. Xu hướng diễn ra trong bối cảnh số giờ làm việc của lao động Việt Nam vẫn ở mức cao.

Báo cáo Điều tra lao động việc làm năm 2024 của Tổng cục Thống kê cũ cho thấy số giờ làm việc bình quân mỗi tuần của lao động đã tăng liên tục, từ 42,2 giờ năm 2022 lên 42,5 giờ vào năm 2024. Xét theo tỷ trọng, khoảng 46% lao động làm việc 40-48 giờ; gần 29% làm việc trên 48 giờ mỗi tuần.

Theo khu vực kinh tế, trong quý IV/2024, số giờ làm việc bình quân trong tuần của lao động khối FDI cao nhất, hơn 50 tiếng; lao động ngoài nhà nước 42,5 giờ; trong khi khu vực nhà nước 43,3 giờ mỗi tuần.